Bài viết dành cho khách nước ngoài — bạn có thể gửi cho bạn bè, đồng nghiệp sắp sang Đà Nẵng.
Phần lớn các bài hướng dẫn về Đà Nẵng chỉ cho bạn bãi biển ở đâu. Bài này nói về phần nhàm chán: giấy tờ, tài khoản, và những quyết định nhỏ mà sau này rất phiền nếu phải làm lại.
Tuần đầu tiên
Mua SIM trong nước. Mua ở sân bay hoặc bất kỳ cửa hàng Viettel, Vinaphone hay Mobifone nào trong thành phố. Mang theo hộ chiếu — SIM bắt buộc phải đăng ký. Dữ liệu di động rẻ so với hầu hết các nước, và bạn sẽ cần số điện thoại Việt Nam cho gần như mọi việc khác trong danh sách này: ngân hàng, ứng dụng giao hàng, Zalo.
Cài Zalo. Đây không phải là tuỳ chọn. Ở Việt Nam, mọi người liên lạc qua Zalo — chủ nhà, thợ sửa ống nước, tiệm giặt, thợ sửa xe máy. Người nước ngoài có dùng WhatsApp, nhưng nếu chỉ dùng WhatsApp thì bạn sẽ chậm liên lạc với một nửa số người bạn cần.
Lo khai báo tạm trú. Người nước ngoài ở Việt Nam phải được khai báo tạm trú với chính quyền địa phương tại nơi ở, và bên cung cấp chỗ ở có trách nhiệm khai báo. Khách sạn làm việc này tự động. Nếu thuê nhà tư nhân, hãy xác nhận với chủ nhà là đã khai báo, và giữ một bản. Việc này quan trọng về sau khi gia hạn thị thực và làm các thủ tục hành chính khác.
Tải những ứng dụng bạn sẽ thực sự dùng. Grab để đi xe và gọi đồ ăn. Be là lựa chọn trong nước. ShopeeFood để đặt đồ ăn nhà hàng. Google Maps dùng tốt ở đây; Apple Maps thì kém hơn với các con hẻm nhỏ.
Tuần thứ hai đến thứ tư
Mở tài khoản ngân hàng. Techcombank, VPBank và MB là những ngân hàng người nước ngoài hay dùng. Thường bạn cần hộ chiếu, thị thực và giấy tờ chứng minh nơi ở — thêm một lý do để làm khai báo tạm trú trước. Yêu cầu khác nhau giữa các ngân hàng và thay đổi theo thời gian, nên gọi hỏi trước để khỏi phải xếp hàng hai lần.
Có tài khoản rồi là có VietQR. Gần như mọi cửa hàng ở Việt Nam đều nhận chuyển khoản qua mã QR, từ nhà hàng đến cô bán bánh mì đầu hẻm. Nhanh hơn thẻ và hầu hết giao dịch không mất phí.
Quyết định chuyện xe máy. Thuê rẻ hơn mua rất nhiều và đã gồm bảo dưỡng. Mua chỉ đáng khi ở khoảng trên sáu tháng, và thường bán lại được gần bằng giá mua.
Dù thuê hay mua: bạn cần giấy phép lái xe có giá trị tại Việt Nam. Bằng lái quốc tế (IDP) không tự động đủ điều kiện — Việt Nam công nhận IDP cấp theo Công ước Viên 1968, trong khi nhiều nước lại cấp theo Công ước Geneva 1949. Hãy kiểm tra bằng của bạn thuộc loại nào. Lái xe không có giấy tờ hợp lệ sẽ bị phạt, và quan trọng hơn là có thể khiến bảo hiểm du lịch không chi trả nếu bạn gặp tai nạn.
Đội mũ bảo hiểm tử tế, không phải loại nhựa mỏng bán ngoài đường. Tai nạn giao thông là vấn đề nghiêm trọng phổ biến nhất mà người nước ngoài gặp ở đây.
Tìm những "chỗ quen" của mình. Một quán cà phê bạn làm việc hiệu quả. Một quán phở bạn thích. Một tiệm giặt đi bộ tới được. Một nhà thuốc. Có những chỗ này, thành phố sẽ thành "nhà" nhanh hơn nhiều so với đi tham quan.
Tháng thứ hai và thứ ba
Hiểu rõ tình trạng thị thực của bạn. Chính sách thị thực của Việt Nam có thay đổi, và quy định khác nhau đáng kể giữa thị thực điện tử, thị thực du lịch và thị thực công tác. Gia hạn hay chuyển đổi được trong một số trường hợp và không được trong một số trường hợp khác. Hãy hỏi một công ty dịch vụ uy tín ở Đà Nẵng thay vì dựa vào một bài đăng trên diễn đàn từ hai năm trước — chi phí nhỏ hơn nhiều so với cái giá của việc làm sai.
Dù trường hợp của bạn thế nào, hãy để dư thời gian hơn bạn nghĩ. Để việc gia hạn đến tuần cuối là cách nhiều người phải mua vé gấp đắt đỏ sang Bangkok.
Đăng ký với đại sứ quán nếu nước bạn có dịch vụ này. Miễn phí, mất vài phút, hữu ích khi có bão hoặc khi mất hộ chiếu.
Lo bảo hiểm sức khoẻ. Đà Nẵng có các bệnh viện tư tốt — Family Hospital và Vinmec là nơi người nước ngoài hay đến. Bảo hiểm quốc tế rất đáng mua; một tai nạn nghiêm trọng hoặc vận chuyển y tế khẩn cấp là khoản chi duy nhất ở đây có thể thật sự gây khó khăn.
Học mười từ tiếng Việt. Không phải để nói trôi chảy — mà để tạo thiện cảm. Xin chào, cảm ơn, bao nhiêu, không cay. Cách bạn được đối xử thay đổi nhiều hơn hẳn so với công sức bỏ ra.
Những sai lầm hay gặp
Ký hợp đồng mười hai tháng ngay tuần đầu. Bạn chưa biết khu nào hợp với mình, con đường của bạn ồn thế nào buổi tối, hay nắng chiều có làm phòng nóng không chịu nổi không. Hãy thuê theo tháng trước. Tốn hơn một chút nhưng tiết kiệm được nhiều.
Đánh giá thấp mùa mưa. Tháng 10 đến tháng 12 mưa rất lớn, đôi khi ngập. Nếu bạn đến vào tháng 6 nắng đẹp, thành phố lúc bạn ký hợp đồng không phải là thành phố bạn sẽ sống vào tháng 11.
Nghĩ rằng cái gì cũng rẻ. Đồ ăn địa phương, tiền nhà và đi lại rẻ. Thực phẩm nhập khẩu, nhà hàng Âu, rượu bia và đồ điện tử thì không rẻ lắm, có thứ còn đắt hơn ở nước bạn.
Chỉ chơi với người nước ngoài. Ở An Thượng rất dễ như vậy, và như thế bạn sẽ hiểu rất ít về nơi mình chuyển đến.
Một lưu ý về tiền nhà
Giá tháng thấp hơn rất nhiều so với giá đêm cho cùng một phòng — tính ra mỗi đêm thường chưa bằng một nửa. Nếu ở trên ba mươi ngày, luôn hỏi giá tháng thay vì đặt qua các nền tảng tính theo đêm. Khoản chênh trong ba tháng có thể đủ trả vé máy bay về nhà.
Hỏi cụ thể: điện tính thế nào, có công tơ riêng không, giá đã gồm những gì, cọc bao nhiêu và khi nào được trả lại.
RentalFM vận hành sáu toà nhà ở Đà Nẵng, chủ yếu cho khách ở từ một tháng trở lên. Điện tính theo giá nhà nước với công tơ riêng, hợp đồng bằng văn bản, đội kỹ thuật của chính chúng tôi, và hỗ trợ bằng tiếng Anh, tiếng Việt, tiếng Hàn và tiếng Nhật.